EXPO ‘Early Gaze’ – Ongeziene fotografie uit de 19de eeuw in het FOMU, Antwerpen, tot 1 maart 2026

De tentoonstelling ‘Early Gaze’ werpt een nieuwe blik op het ontstaan en de ontwikkeling van de fotografie in het 19de-eeuwse België. De uitvinding van de fotografie in 1839 bracht niet alleen technologische vernieuwingen, maar veranderde ook de manier waarop we naar onszelf en de wereld kijken. Wat begon als een wonder van innovatie, groeide al snel uit tot een instrument voor controle, imagovorming en propaganda. Een unieke expo, ten zeerste aangeraden!

Sinds 24 oktober presenteert het Antwerpse Fotomuseum FOMU ‘Early Gaze’, een grootschalige expo over 19de-eeuwse fotografie in België. Ontdek nooit eerder getoonde foto’s en kostbare unieke stukken (zoals de eerste daguerrotypies van monumenten in Gent, Mechelen en Brussel, die bewaard zijn bleven) die speciaal voor deze tentoonstelling uit de archieven werden gehaald.

De tentoonstelling ‘Early Gaze’ documenteert de geboorte van de Belgische fotografie, van de allereerste politiemugshots tot baanbrekende beelden in kunst, geneeskunde en rechtspraak. De expo toont hoe een elitair tijdverdrijf uitgroeide tot een krachtig middel om de identiteit van een jonge en economisch vooruitstrevende natie vast te leggen, te controleren en te construeren.

Je krijgt een nieuw perspectief op de Belgische fotografische pioniers, waarvan de namen grotendeels onbekend zijn gebleven bij het ruime publiek, maar die meeschreven aan het verhaal van een ambitieuze natie. Je ontdekt vergeten portretten en ongekende verhalen, en ervaart hoe de eerste fotografische blik nog steeds doorwerkt in onze hedendaagse beeldcultuur, met fenomenen als agency en consent.

‘Early Gaze’ laat ook zien dat fotografie van meet af aan geen neutrale registratie van de werkelijkheid was, maar een krachtig instrument dat het verhaal van de heersende klasse mee hielp vormgeven, ook in de koloniale propaganda van het einde van de 19de eeuw.

Bij de expo verschijnt het gelijknamige boek Early Gaze, uitgegeven door Hannibal Books. Met talrijke unieke foto’s van onder anderen François Braga, Joseph Pelizarro, Guillaume Claine, Joseph Ernest Buschmann, Edmond Fierlants e.a. Te koop in de FOMU-shop.

Alexandre (Albert Edouard Drains), ‘Iguanodon de Bernissart’, opgegraven in 1878, albuminedruk uit 1883. Een foto met wetenschappelijk doel van de tentoongestelde iguanodons uit de steenkoolmijn van Bernissart (foto: collectie FOMU, Antwerpen, P/1984/209).
Alexandre (Albert Edouard Drains), ‘Iguanodon de Bernissart’, opgegraven in 1878, albuminedruk uit 1883. Een foto met wetenschappelijk doel van de tentoongestelde iguanodons uit de steenkoolmijn van Bernissart (foto: collectie FOMU, Antwerpen, P/1984/209).

Meer info: https://fomu.be/expos/early-gaze-ongeziene-fotografie-uit-de-19e-eeuw

Early Gaze loopt nog tot 1 maart 2026, open van dinsdag tot zondag van 10 tot 18 uur.

FOMU  – Fotomuseum Antwerpen, Waalsekaai 47, 2000 Antwerpen
https://fomu.be/plan-je-bezoek


Lees verder (inhoud november 2025)