Tags: droogte

De onzichtbare rekening van nietsdoen rond klimaat en natuur: wie betaalt als verzekeringen afhaken?


Wanneer wereldleiders, CEO’s en experts zich op 19 januari verzamelden op het Wereld Economisch Forum in het Zwitserse Davos, bevatte het Global Risks Report – dat enkele dagen eerder verscheen – opnieuw weinig verrassingen. Net als in 2025 stonden extreme weersomstandigheden bovenaan de wereldwijde risicoranglijst. Wat wél ontbreekt in het publieke debat, is de vraag die steeds urgenter wordt: wie draait op voor de schade wanneer deze risico’s zich manifesteren, en verzekeringen niet langer volgen?

Lees meer

Mali’s sovereignty dilemma


De Malinese junta onder leiding van overgangspresident Assimi Goïta heeft haar legitimiteit gebaseerd op verzet tegen het Westen, vooral dan tegen oud-kolonisator Frankrijk, en beloften van vernieuwing, anticorruptie en herwonnen soevereiniteit. Maar met de toenemende interne politieke spanningen en de jihadistische opmars die nu zelfs de hoofdstad Bamako direct in de tang neemt, dreigen onder meer de nauwe banden met Moskou de afhankelijkheid van buitenlandse machten juist nog te vergroten.
Sinds het leger in augustus 2020 door een staatsgreep president Ibrahim Boubacar Keïta aan de kant schoof, is de koers van Mali steeds onzekerder en onstabieler geworden. Nadat Assimi Goïta bij een tweede militaire coup in mei 2021 de touwtjes van de junta stevig in handen kreeg, wordt het leiderschap van Goïta gekenmerkt door een uitgesproken autoritaire en nationalistische houding. Zijn regering legt de nadruk op soevereiniteit, nationale belangen en een herstructurering van het bestuur, waarbij graag wordt beweerd dat binnenlandse stabiliteit voorop staat. Onafhankelijkheid van externe invloeden wordt steevast benadrukt. De realiteit in het najaar 2025 in Mali beantwoordt echter hoe langer hoe minder aan deze beschrijvingen. Een interessante analyse door Yahia H. Zoubir en Abdelkader Abderrahmane verscheen op de website ‘Africa is A Country’.

 


Anders bekeken: een roman en een non-fictieverhaal over het Midden-Oosten


1. Elif Shafak (1971) is een bekroonde Turks-Britse bestsellerauteur die zich ook inzet voor rechten van minderheden. Vanwege haar boeken werd Shafak tweemaal aangeklaagd door de Turkse overheid. Ze is professor aan o.a. Oxford University en werd in 2020 benoemd als vicevoorzittera van de Royal Society of Literature. De BBC riep haar uit tot een van de 100 meest invloedrijke en inspirerende vrouwen.
2. In dit goed geschreven en verhelderend boek slaagt Koert Debeuf erin de complexe geschiedenis van het Midden-Oosten behapbaar onder woorden te brengen. Zonder het overzicht uit het oog te verliezen, gaat zijn analyse beknopt én diepgaand in op de impact van lokale, regionale en geopolitieke gebeurtenissen op de regio.
 


Sebastião Salgado (1944-2025)


De wereldbekende Braziliaanse fotograaf, Sebastião Salgado, is vrijdag 23 mei 2025 op 81-jarige leeftijd in Parijs overleden aan de gevolgen van malaria. Hij was zonder twijfel een van de meest toonaangevende reportagefotografen van de twintigste eeuw die tot kort voor zijn dood nog heel actief was. Op 3 april was hij bijvoorbeeld nog aanwezig bij de opening van zijn tentoonstelling ‘Amazônia’ in Tour & Taxis in Brussel.

Zijn rijke oeuvre is indrukwekkend, esthetisch gevat in unieke zwart-witbeelden en zeer veelzijdig. Maar altijd is er een sociaalkritische ondertoon aanwezig. Salgado wilde onrecht, uitbuiting, droogte, klimaatverandering, maar ook de verdwijnende schoonheid van de Aarde in beeld brengen en met zijn beelden mensen een geweten schoppen.

 


 

Mining, murder, and the machinery of exploitation


Midden januari werd de wereld opgeschrikt door vreselijke beelden uit Stilfontein, een klein mijnstadje in Zuid-Afrika, waar de laatste ‘illegale’ mijnwerkers, die al maanden vastzaten in een verlaten goudmijn, meer dood dan levend naar boven werden gedwongen bij een brutale politieoperatie.
Hierbij een uitgebreide analyse over wat er gebeurde en hoe dit nieuwe bloedbad past in een lange reeks van gewelddadige conflicten in de Zuid-Afrikaanse mijnbouwsector die teruggaan op koloniale machtsstructuren. Ook de huidige overheid, meer dan dertig jaar na het einde van de apartheid, blijft blijkbaar de particuliere zakelijke belangen van grote mijnbedrijven boven het welzijn van arbeidsmigranten stellen.


 

Azerbeidzjan maakt zich op voor klimaattop COP29 en drijft de repressie op

Enkele weken voor de 29ste klimaattop die dit jaar plaatsvindt in Bakoe, de hoofdstad van Azerbeidzjan, deed Amnesty International een boekje open over kritieke kwesties als vrijheid van meningsuiting, maatschappelijke ruimte en klimaatrechtvaardigheid. Wij gingen luisteren naar de conclusies. En die zijn niet fraai. Bovendien blijkt de repressie sterk te zijn toegenomen sinds vorig jaar de kandidatuur van het land als COP29-gastheer bekend werd. Pikant detail: fossiele brandstoffen vertegenwoordigen 90 procent van de totale export en meer dan de helft van de overheidsinkomsten.


 

Migratie als oplossing voor de klimaatcrisis?

En wat als we massamigratie nu eens niet bekijken als het onvermijdelijke gevolg van de ecologische en klimaatcrisis waarin we ons bevinden, maar veeleer als de oplossing? Met die prikkelende gedachte ging de Britse wetenschapsjournaliste Gaia Vince aan de slag. Ze schreef al eerder een spraakmakend boek ‘Avonturen in het Antropoceen’ waarin ze uitlegt hoe de menselijke impact op de planeet een nieuwe geologische periode inluidde.


 

Afrika in kort bestek

Er is zeker geen reden om te vervallen in doemdenken en Afro-pessimisme, maar niemand kan er nog naast kijken dat enkele landen in West-Afrika de voorbije maanden in een zeer penibele situatie zijn terechtgekomen. Vooral in Mali en Burkina Faso wordt de toestand stilaan dramatisch. Maar ook dichterbij, in Tunesië, gaat het van kwaad naar erger, het land balanceert op de rand van het staatsbankroet. Een kort overzicht.


 

Nieuwe klimaattop (COP27) in teken van Afrika, continent het hardst getroffen door klimaatverandering

Naar schatting 1,2 miljoen mensen moesten in 2020 op de vlucht in de Hoorn van Afrika (Kenia, Somalië, Ethiopië, …). In de Sahellanden Burkina Faso, Mali en Niger gingen nog eens 1,25 miljoen mensen op de loop. Naar schatting 12 procent van alle nieuwe ontheemden wereldwijd vond plaats in het oosten en de Hoorn van Afrika. De reden: klimaatrampen.


 

Afrika, vandaag al getroffen door klimaatverandering

Het Afrikaanse continent wordt al geruime tijd getroffen door de klimaatverandering, een door de mens veroorzaakt fenomeen, waar de meeste Afrikaanse landen nauwelijks aan hebben bijgedragen. Om de redenen daarvoor te duiden, moeten we terug naar de koloniale periode, toen vooral Europese kolonisatoren deze landen hebben ingericht als wingewesten van waaruit ze naar believen ruwe grondstoffen konden wegslepen.