door Koen Vlassenroot, Kasper Hoffmann en Judith Verweijen
door Koen Vlassenroot, Kasper Hoffmann en Judith Verweijen · Published 14/01/2026 · Last modified 01/02/2026
De Amerikaanse president Donald Trump probeert ook zijn transactionele benadering van vrede toe te passen op het huidige gewapende conflict in Oost-Congo. Maar zoals Koen Vlassenroot, Kasper Hoffmann en Judith Verweijen in deze bijdrage voor de London School of Economics schrijven, zal de door Trump gepatroneerde ‘deal’ heel waarschijnlijk geen vrede brengen als de onderliggende problemen niet worden aangepakt.
door La Prunelle RDC asbl
door La Prunelle RDC asbl · Published 17/12/2025 · Last modified 23/12/2025
Op maandag 20 oktober 2025 opende de Congolese NGO La Prunelle RDC in Bukavu de deuren voor een tweedaagse workshop met als thema: “Preventie van haatzaaiende uitlatingen, vredescommunicatie en analyse van desinformatie in oorlogssituaties”, ter gelegenheid van de Internationale Dag voor Conflictoplossing 2025.
door Fonds Pascal Decroos
door Fonds Pascal Decroos · Published 24/11/2025 · Last modified 03/12/2025
De filmgeschiedenis heeft een van haar meest toegewijde en baanbrekende geleerden verloren met het overlijden van Guido Convents op 10 september 2025 in Leuven. Convents was een Belgische historicus en antropoloog wiens werk licht wierp op aspecten van de filmgeschiedenis die al te vaak in de schaduw bleven. Hij wijdde zijn leven aan het documenteren en bewaren van het filmerfgoed van Afrika, met bijzondere aandacht voor de koloniale en postkoloniale ervaringen van Portugeestalige landen en de voormalige Belgische koloniale gebieden.
In afwachting van de conferentie over vrede en welvaart in het gebied van de Grote Meren, die door Frankrijk wordt georganiseerd, dringen het EurAc-netwerk en zijn leden er bij de EU en haar lidstaten op aan onmiddellijk actie te ondernemen in reactie op de verslechterende situatie in het oosten van Congo (DRC).
Zondag 28 september moest het hoogtepunt worden van het WK Wielrennen 2025 in Kigali: Rwandees president Paul Kagame die een gouden WK-medaille uitreikt aan de Sloveense wereldkampioen Tadej Pogacar. Een historisch moment voor velen, gezien het de eerste keer was dat dit wereldevenement neerstreek op Afrikaanse bodem. Maar de keuze voor Rwanda roept ook heel wat vragen op. Het land wordt immers herhaaldelijk genoemd in VN-rapporten over steun aan de M23-rebellen die het oosten van Congo terroriseren. Terwijl Rwanda zich internationaal profileert als sportland, vallen er in buurland Congo dagelijks onschuldige slachtoffers. Is dit sportieve glans of pure sportswashing? Vijf vragen voor Eva Demaré, Congo-expert bij 11.11.11.
Ondanks de lopende vredesonderhandelingen tussen de door Rwanda gesteunde M23-rebellen en de Congolese regering in Doha (Qatar) en de ondertekening van een beginselverklaring tussen Rwanda en de DRC, onder auspiciën van de Verenigde Staten in Washington DC in april, lijkt de evolutie van het conflict op het terrein in het oosten van Congo niet bepaald te verbeteren. De burgerbevolking blijft er een zeer hoge prijs betalen voor de grondstoffen waaraan de wereld verslaafd is.
door Petra Matijevic en Alex Kopp,
door Petra Matijevic en Alex Kopp, · Published 28/05/2025 · Last modified 03/06/2025
Uit een nieuw onderzoeksrapport van de NGO Global Witness blijkt dat de internationale grondstoffenhandelaar Traxys, een miljardenbedrijf met hoofdzetel in Luxemburg, coltan heeft aangekocht dat vanuit Congo (DRC) naar Rwanda werd gesmokkeld. In 2024 heeft Traxys zelfs 280 ton coltan uit Rwanda gekocht, blijkt uit douanedocumenten die Global Witness heeft kunnen inzien.
Een analyse van de handelsgegevens en getuigenissen van twee coltansmokkelaars suggereren dat een aanzienlijk deel van de coltan die Traxys in Rwanda heeft gekocht, verband houdt met de voortdurende oorlog in het oosten van Congo. De M23-rebellen en hun Rwandese bondgenoten houden het conflict gaande ten koste van onnoemelijk leed van de burgerbevolking.
In de afgelopen twintig jaar is er waarschijnlijk geen moment geweest waarop er zoveel over coltan is gesproken als nu. Begin van de jaren 2000 werd coltan wereldwijd onder de aandacht gebracht en vaak ten onrechte afgeschilderd als dé belangrijkste oorzaak van de oorlog in Oost-Congo. Een nieuw IPIS-onderzoeksrapport biedt inzicht in het strategisch belang en de rol van coltan vandaag in de context van het aanslepende conflict in het oosten van Congo en de geopolitieke strijd om zeldzame grondstoffen tussen de EU, de VS, Japan, China en Rusland.
door Erik Kennes en Kristof Titeca
door Erik Kennes en Kristof Titeca · Published 22/02/2025 · Last modified 02/03/2025
De inname van Goma (Noord-Kivu) eind januari (en inmiddels ook Bukavu, Zuid-Kivu, midden februari) door de M23-rebellen en het Rwandese leger markeert een keerpunt in het al decennialang aanslepende conflict in het oosten van Congo. Ondanks enkele krachtige verklaringen blijft de Europese Unie grotendeels passief en steunt ze indirect Rwanda via economische akkoorden. De onmiskenbare fouten die door de Congolese regering zijn gemaakt, rechtvaardigen geenszins dat het Rwandese geweld nog wordt aangemoedigd. Het beleid van de EU, dat blijkbaar losstaat van elke realiteit, zou een gewelddadige kettingreactie kunnen uitlokken die de hele regio treft. Een analyse door Congo-experts Erik Kennes en Kristof Titeca.
Met de val van Goma, een miljoenenstad aan het Kivumeer in het oosten van Congo, kende de niet-aflatende oorlog in de regio van de Afrikaanse Grote Meren op zondag 26 januari 2025 een voorlopig triest dieptepunt. De rebellen van M23, hierbij volop gesteund door Rwanda, hebben de stad nu in handen. Het Congolese regeringsleger (FARDC) is grotendeels ontwapend of gevlucht, net als de VN-vredesmissie MONUSCO.
door Koen Vlassenroot en Christoph Vogel
door Koen Vlassenroot en Christoph Vogel · Published 18/11/2024 · Last modified 09/12/2024
Oude programma’s voor vredesopbouw werken niet langer in een land met een nieuwe veiligheidscontext. Dat schrijven conflictexperts Koen Vlassenroot en Christoph Vogel in een opiniebijdrage over de aanhoudende oorlog in Oost-Congo.
door Ken Matthysen (IPIS)
door Ken Matthysen (IPIS) · Published 27/05/2024 · Last modified 02/10/2025
Eind april brachten verschillende internationale media beschuldigingen naar buiten dat de Amerikaanse elektronicareus Apple ‘conflictmineralen’ zou betrekken uit het oosten van de Democratische Republiek Congo (DRC). De realiteit achter deze beschuldigingen is vrij complex. De redenen voor de Congolese regering om zich nu uit te spreken, lijken verder te gaan dan zorgen over mensenrechtenschendingen in de toeleveringsketens van mineralen uit het oosten.
Sinds 2021 is het oosten van Congo (DRC) opnieuw het slachtoffer van de M23-rebellenbeweging. De M23, die in 2013 zou zijn verslagen, nam in 2021 de wapens weer op en had in 2022 opnieuw uitgestrekte gebieden in het zuidoosten van de provincie Noord-Kivu in handen. De situatie is sindsdien alleen maar erger geworden met honderdduizenden vluchtelingen als gevolg. De ellende voor de gewone bevolking in deze strategische grensregio is niet meer te overzien. Toch is er meer aan de hand dan alleen de hand-en-spandiensten van buurland Rwanda bij de opmars van deze rebellengroep. IPIS publiceerde begin april een nieuw rapport over M23 ‘versie 2’.
door Kristof Titeca & 11.11.11
door Kristof Titeca & 11.11.11 · Published 29/02/2024 · Last modified 02/10/2025
“Terwijl de betogers zeker een punt hebben, spelen ze ook een falend Congolees regeringsbeleid in de kaart”, schrijft Kristof Titeca (UAntwerpen) over de protesten die recent de kop opstaken voor verschillende ambassades in Kinshasa.
Met zijn vingers gevormd als een pistool tegen zijn hoofd, hand over de mond en de opvallende boodschap ‘Stop de genocide’, zette Romelu Lukaku recent het escalerende conflict in het oosten van Congo in de schijnwerpers. Sindsdien escaleerde het naar een bijzonder kritieke situatie nu M23-rebellen Goma omsingeld hebben en de miljoenenstad werd afgesneden van de buitenwereld. 11.11.11 roept op tot ingrijpende maatregelen: een luchtbrug, evacuaties en dringende actie van de VN-veiligheidsraad.
Op 20 december gaan de Congolezen naar de stembus. Niet minder dan 25 kandidaten hebben zich gemeld voor het presidentschap. Maar de verkiezingen zullen in het oosten van Congo worden overschaduwd door het fors toegenomen geweld in de provincies Noord- en Zuid-Kivu en Ituri. Vooral de rebellen van de M23, gesteund door buurland Rwanda, en allerlei lokale milities, gesteund door huurlingen, maken zich op grote schaal schuldig aan oorlogsmisdaden. Ook het regeringsleger (FARDC) gaat daarbij niet vrijuit. Volgens recente cijfers van de VN zouden in totaal bijna 7 miljoen Congolezen op de vlucht zijn voor het geweld. Een analyse door experts van IPIS.
Nepnieuws wordt vandaag in Congo doelgericht en heel strategisch ingezet. Om politiek en diplomatiek te scoren, om een bepaald psychologisch klimaat te creëren of simpelweg om harde feiten te verdoezelen. Hoe groter de onveiligheid, hoe harder de geruchtenmolen draait. Een analyse door MO*-journalist Kris Berwouts.
Nu is ook Nederland ‘gidsland’ de trappers kwijt. Een rechtse Kamermeerderheid (met o.a. extreemrechtse figuren als Geert Wilders (PVV) en Thierry Baudet (FvD) op kop) wil, in navolging van het Verenigd Koninkrijk en Denemarken, een deal sluiten met Rwanda om er asielzoekers naar te deporteren. “Een triest plan dat gedoemd is te mislukken”, stelt de Nederlandse migratiespecialist Jeroen Corduwener.
De Britse conservatieve regering wilde al langer een afschrikwekkend beleid voeren tegenover de migranten die steeds talrijker met kleine bootjes de gevaarlijke overtocht wagen over het Kanaal vanuit Frankrijk in de hoop op een beter leven in het Verenigd Koninkrijk. De meesten komen uit door oorlog geteisterde gebieden zoals Zuid-Soedan, Eritrea, Afghanistan en Irak.
