Tags: democratie

Mali

 door 

Massale jihadistische aanvallen brengen Malinese junta en Russen in lastig parket


Iedereen die de Sahelregio wat opvolgt, weet dat de jihadistische aanvallen in vooral Mali en Burkina Faso elkaar de laatste maanden in snel tempo opvolgen. Het antwoord van de lokale junta’s – hierin gesteund door hun Russische bondgenoten – is vooral militair en zeer autoritair. Aan het fundamentele probleem van de extreme armoede waarin een groot deel van de bevolking elke dag moet zien te overleven, wordt nauwelijks iets gedaan. De militairen aan de macht zorgen vooral goed voor zichzelf. De corruptie scheert hoge toppen. Maar de gecoördineerde en grootschalige gewapende aanvallen van JNIM-jihadisten en Toeareg-rebellen van FLA, die zaterdagmorgen 25 april 2026 in Kati begonnen, en al snel uitbreiden over het hele land tot in Kidal, waren van een ongeziene omvang. De impact ervan zal nog lang nazinderen. Een poging tot analyse.

Lees meer …

Portugal

 door 

From the Carnation Revolution to the last Presidential Ballot Box: A Portuguese Woman’s Reflection on Democracy at a Crossroads


Ik ben nog in Portugal geboren onder het dictatoriale bewind van António de Oliveira Salazar. Ik was zes maanden oud toen op 25 april 1974 de Anjerrevolutie plaatsvond, die op vreedzame wijze een einde maakte aan bijna vijf decennia fascistische dictatuur. Ik heb geen herinneringen aan de censuur, de politieke politie of de angst die het leven van de generatie van mijn ouders kenmerkte. Wat ik me wel herinner, is dat mijn ouders me vertelden over de gruwelen van het leven in dat Portugal en dat ik opgroeide in een land dat bedwelmd was door de vrijheid die de Aprilrevolutie ons had gebracht.

Lees meer …

Mali

 door 

The imam against the insurgents


In Mali gaat er bijna geen dag meer voorbij zonder een nieuwe jihadistische dreiging. En dat al lang niet meer alleen in de gebieden die al bijna 15 jaar onder die dreiging moeten leven. Toch antwoordt de militaire junta vrijwel uitsluitend met militair geweld en meer autoritarisme. Een strijd die ze onmogelijk kan winnen, zelfs niet met de steun van de talrijke Russische adviseurs. De mogelijke terugkeer van de verbannen geestelijke Mahmoud Dicko naar Mali zou een uitdaging kunnen vormen voor de jihadistische bewegingen. Hierdoor zou de politieke ruimte weer wat worden geopend en de aanspraak van de extremistische bewegingen op religieus gezag kunnen worden betwist.

Lees meer …

RUSLAND

 door 

Cognitieve strijders aan het ‘denkfront’. Russische Z-filosofen insinueren liberale hoogmoed en fascisme in Europa


Kerstin Holm schreef in de FAZ van 10 februari een merkwaardig artikel over een groep filosofen die de Poetin-politiek bekrachtigen en ‘onderbouwen’. Voor ons vreemd gedachtegoed dat in zekere zin doet denken aan het apocalyptische denken van de techmiljardairs rond Peter Thiel in de VS. Westerse ideeën over bijvoorbeeld emancipatie zouden leiden tot de ondergang. Hier volgt wat Holm heeft bijeen gelezen. We lezen mee.

Lees meer …

RUSLAND

 door 

Nieuwe geopolitieke doctrine: Kremlin eist dat Europa zich bij Eurazië voegt


Rusland wendt zich af van Europa. Voor het Russische buitenlandse beleid is de Europese Unie (EU) geen eigenstandige geopolitieke factor meer. Volgens het nieuwe Concept voor de buitenlandse politieke van Rusland voert de “meerderheid van de Europese staten een agressieve politiek tegen Rusland” Zolang Europa geopolitiek blijft samenwerken met de Verenigde Staten kan het geen partner meer van Rusland zijn, zo staat in de herziene geopolitieke doctrine, die president Vladimir Poetin op 31 maart 2023 per decreet heeft bekrachtigd.

Lees meer …

Turkije

 door 

Leven in Turkije – een persoonlijke getuigenis van Süleyman uit Fethiye


In dit heel persoonlijke getuigenis deelt Süleyman Erçalışkan enkele van zijn ervaringen over het leven in Turkije. Hij woont in Fethiye, een stad aan de zuidwestkust van de Middellandse Zee, en vertelt openhartig over zijn werk en sociale leven, de politieke situatie, de economische uitdagingen en de dagelijkse realiteit.

Lees meer …

Venezuela

 door 

Why the US attacked Venezuela: oil, sanctions and Maduro


De VS stelde de illegale aanval op Venezuela aanvankelijk voor als een operatie om de autoritaire president Maduro af te zetten in het kader van de oorlog tegen drugs. Maar het duurde niet lang voordat president Donald Trump een veel lucratiever motief onthulde: de enorme aardoliereserves van Venezuela.

Lees meer …

Boekrecensie

 door 

Maarten Van Ginderachter: ‘Arm Vlaanderen. Een wereldgeschiedenis. Honger, ziekte en globalisering in het midden van de 19de eeuw’


De vraag waar we vandaan komen, vinden we fascinerend, we graven in ons verleden om onszelf te begrijpen. Als het slecht gaat met ons, zoeken we schuldigen, als het goed gaat, willen we vooral weten hoe we dat voor elkaar gekregen hebben. Tijdens die zoektocht komen veel mensen tot de ontdekking dat hun geheugen allesbehalve betrouwbaar is en ontstaat er een gerechtvaardigde twijfel. Op grond van mijn klinische ervaring en met mijn kennis van het geheugenonderzoek kan ik dat alleen maar bevestigen: wat wij ons menen te herinneren, zegt veel meer over het heden en hoe we ons in dat heden willen positioneren dan over het feitelijke verleden.

Lees meer …

Syrië

 door 

Syria: One Year Since Assad’s Fall. Address Concerns Before Window for Rights-Respecting Transition Closes


Op 8 december 2024 heeft een coalitie van gewapende Syrische groeperingen onder leiding van Hay’et Tahrir al-Sham (HTS) met succes voormalig president Bashar al-Assad afgezet, waarmee een einde kwam aan het 60-jarige bewind van de Baath-partij en 13 jaar van bloedige conflicten. Intussen heeft de voorlopige overgangsregering een ontwerpverklaring van nieuwe grondwet aangenomen, indirecte parlementsverkiezingen gehouden en de eerste stappen gezet om de regering-Assad ter verantwoording te roepen voor haar misdaden.

Lees meer …

 

Europa-VS

 door 

Europa’s weg vooruit: democratie, duurzaamheid en strategische autonomie


Europa staat vandaag op een historisch keerpunt. Terwijl de wereldorde verschuift en autoritaire tendensen hand over hand aan invloed winnen, ziet het Europese project zich niet alleen geconfronteerd met externe dreigingen, maar ook met geopolitieke winden die het fundament van Europese samenwerking en democratie ondermijnen. De recent gepubliceerde Amerikaanse National Security Strategy (NSS) van december 2025 onder president Donald Trump heeft in dit opzicht een schokgolf door de Europese hoofdsteden gestuurd.

Lees meer …

 

OPINIE

 door 

De cultuuroorlog woedt nu ook in Vlaanderen. Oorlogsverklaring aan het kritische middenveld


Waarom verliezen met Vredesactie en Vrede vzw, twee belangrijke steunpilaren van de vredesbeweging, tot de helft van hun subsidies op basis van een ongefundeerde beschuldiging van banden met ‘gewelddadige’ en ‘extremistische groepen’? Toevallig net wanneer ons land massaal investeert in defensie (vaak een eufemisme) én lange tijd weigerde te reageren op de oproep van meer dan 100.000 Belgen om de genocide in Palestina aan de kaak te stellen. Ironisch toch? Je zou er mee lachen, als het niet zo ernstig was.
 

Boekrecensie

 door 

Eva Rovers: ‘Waarom we politiek niet alleen aan politici kunnen overlaten. Pleidooi voor een Derde Kamer’


Shakespeare had het over ‘The Winter of Our Discontent’, daar kunnen wij de zomer aan toevoegen. De voorbije maanden is de kloof tussen kiezers en politiek zo mogelijk nog groter geworden. Steeds meer mensen zijn ervan overtuigd dat de ‘verkozenen des volks’ niet langer in staat zijn en zelfs de bereidheid niet meer hebben om maatregelen te nemen met het oog op het gemeenschappelijk belang. Helaas brengt deze overtuiging veel burgers tot een verkeerde conclusie: democratie zou niet werken, dus hebben we een sterke leider nodig. Help!
 

OPINIE

 door 

Is the UN ‘Bloated, Unfocused, Outdated and Ineffective’?


De vijandigheid van de Verenigde Staten onder president Donald Trump tegenover de VN dreigt te escaleren, net nu deze 80-jarige wereldorganisatie, die al jaren kampt met een tekort aan financiële middelen, worstelt om economisch te overleven.

In een toespraak voor de Begrotingscommissie van de VN, begin oktober, zei VS-ambassadeur Jeff Bartos: “President Trump heeft volkomen gelijk: de Verenigde Naties kunnen een belangrijke instelling zijn voor het oplossen van internationale uitdagingen, maar de instelling is veel te ver afgedwaald van haar oorspronkelijke doelstellingen.” Een opiniestuk door Thalif Deen van IPS.
 

INDIA

 door 

Historica Romila Thapar vlijmscherp voor manipulatie geschiedenis in Indiase onderwijs en teloorgang sociale wetenschappen


De gerenommeerde Indiase historica Romila Thapar was onlangs, op haar 93ste, gastspreker tijdens de Kapila Vatsyayan Memorial Lecture. Ze zei onder meer dat het handhaven van de academische normen aan de Jawaharlal Nehru University in het afgelopen decennium ‘extreem problematisch’ is geweest. Wat volgt zijn citaten uit die merkwaardige lezing over de politieke manipulatie van de geschiedenis in India en de teloorgang van de sociale wetenschappen.
 

in memoriam

 door 

Dan Gallin (1931-2025), internationaal vakbondsleider


Dan Gallin, voormalig algemeen secretaris van de IUF (International Union of Food, Agricultural, Hotel, Restaurant, Catering, Tobacco and Allied Workers’ Associations), is op zaterdag 31 mei op 94-jarige leeftijd overleden in zijn huis in het Zwitserse Genève. Zijn dood laat een enorme leegte achter. Zijn vele decennia van militante inzet en strijd in de internationale arbeidersbeweging vormen een rijke erfenis waarop de internationale vakbonden zeker zullen voortbouwen. Een in memoriam door Peter Rossman.
 

Duitsland

 door 

Marianne Birthler: leven voor de vrijheid. Paralellen tussen de DDR-tijd en de huidige VS


Marianne Birthler werd in 1948 geboren in Berlijn en groeide op in de DDR. In de jaren tachtig engageerde ze zich in verschillende oppositiegroepen zoals Arbeitskreis Solidarische Kirche en Initiative Frieden und Menschenrechte. Na de ‘vrijheidsrevolutie’ nam Birthler deel aan de Centrale Ronde Tafel en werd lid van de ‘Grünen’ na de hereniging van Duitsland. Van 2000 tot 2011 was ze Bundesbeauftragte voor Stasi-documenten. In die functie zette ze zich in voor de verwerking van de SED-dictatuur. Vandaag is ze auteur en een veel gevraagde gastspreker. Ze leeft in Berlijn.

 

Turkije

 door 

Turkey shouts against authoritarianism: “all together or none of us!”


Sinds 19 maart 2025 beleeft Turkije een van de belangrijkste en meest wijdverspreide sociaal-politieke omwentelingen van de afgelopen jaren. De arrestatie van Ekrem İmamoğlu, de populaire burgemeester van Istanbul, leidde tot een golf van ongeziene volkswoede in vrijwel alle Turkse steden tegen de almaar autoritairder wordende regering van president Erdoğan en zijn AKP-partij.

 

Boekrecensie

 door 

Lisa Herzog: ‘De toekomst van werk. Van hiërarchie naar democratie’


De Duitse filosofe Lisa Herzog (°1983) zet in De toekomst van werk uiteen waarom arbeid democratischer georganiseerd moet worden. In het voorwoord bij de Nederlandse uitgave benadrukt ze dat het onderwerp de voorbije jaren nóg belangrijker geworden is: de coronacrisis met het bijbehorende thuiswerken heeft de arbeidswereld overhoopgehaald, de jongere generatie eist een andere work-lifebalans, de impact van AI op de werkvloer wordt voelbaar, enzovoorts.
De veranderingen zijn er, de vraag is hoe we die kunnen aansturen en welke risico’s er op ons afkomen. Haar overtuiging blijkt uit de oorspronkelijke Duitse titel: Die Rettung der Arbeit. Werk moet worden gered.

 

Congo-Rwanda / OPINIE

 door 

Strongmen, and other bad ideas


Met de val van Goma, een miljoenenstad aan het Kivumeer in het oosten van Congo, kende de niet-aflatende oorlog in de regio van de Afrikaanse Grote Meren op zondag 26 januari 2025 een voorlopig triest dieptepunt. De rebellen van M23, hierbij volop gesteund door Rwanda, hebben de stad nu in handen. Het Congolese regeringsleger (FARDC) is grotendeels ontwapend of gevlucht, net als de VN-vredesmissie MONUSCO.

 

OPINIE

 door 

Pleidooi voor een democratie 2.0

Dit is de tekst van de slotlezing van Paul Verhaeghe tijdens de openbare zitting ‘Voices of the People: Can citizens save democracy?’ georganiseerd door het Goethe Institut en de G1000 op zaterdag 13 april 2024 in Flagey in Brussel.

 

INDIA

 door 

Blijft Modi zijn stempel drukken op India na de ‘moeder van alle verkiezingen’?

In twee delen brengt onze Indiase CIMIC-medewerker Ashok Gladston Xavier uit Chennai verslag uit over de ‘moeder van alle verkiezingen’. Hij schetst welke twee grote krachten zich met elkaar meten: de National Democratic Alliance (NDA) waartoe ook de hindoenationalistische BJP van premier Modi behoort, en de National Developmental Inclusive Alliance (INDIA) met de Congress-partij als belangrijkste trekker.

 

Duitsland / Extreemrechts

 door 

De trukendoos van AfD: nu ook nog de moslims overtuigen

Migranten kunnen de ‘gamechanger’ worden bij de Bondsdagverkiezingen van 2025. Het is bizar. Migranten in Duitsland zouden beslissend kunnen worden voor de Bondsdagverkiezingen door voor de partij te kiezen die hen het meest veracht, de AfD. Sociologe Naika Foroutan, waarover we in een vorige nieuwsbrief berichtten, waarschuwt in een artikel in Die Zeit van 7 maart.

 

INDIA

 door 

De moeder van alle verkiezingen. In India bepaalt één politicus de keuze van een miljard kiezers

Van 19 april tot 1 juni kiezen bijna een miljard Indiërs een nieuw parlement en dus ook een nieuwe regering. De democratie en de ziel van het land staan op het spel. “De verkiezingen van 2024 zouden weleens de laatste democratische verkiezingen in India kunnen zijn.” Gie Goris, oud-hoofdredacteur van MO*, schreef er een boeiend boek over en publiceerde onderstaand artikel op de MO*-website.